Safen vende reflü izlenmiştir

Safen venler, bacağın yüzeyel toplardamarları arasındadır. Doppler incelemesinde reflü görülmesi, kanın bu damarda beklenen yönde ilerlemek yerine kısa süreyle geriye doğru aktığını gösterir; bulgu belirtiler ve diğer venöz damarlarla birlikte yorumlanır.
Bilgilendirme amaçlıdır; tanı yerine geçmez.
Safen vende reflü izlenmiştir – Damar, Doppler radyoloji terimi için şematik gösterim.

Ne anlama gelir?

Toplardamarlar kanı bacaklardan kalbe geri taşır. Bacak yüzeyel venlerinde bulunan kapakçıklar, kanın aşağı doğru geri kaçmasını önlemeye yardımcı olur. Safen ven boyunca reflü saptanması, ultrason sırasında kan akımının bir bölümünün ters yönde izlendiğini anlatır. Büyük safen ven ve küçük safen ven, yüzeyel dolaşımın farklı yollarıdır; raporda hangi damarın ve hangi seviyenin etkilendiği belirtilir.

Venöz Doppler incelemesinde hasta pozisyonu, damarların bası veya başka yöntemlerle uyarılması, akımın süresi ve ölçüm yapılan bölüm değerlendirmeyi etkiler. Bu nedenle “reflü var” ifadesi, tek başına varislerin derecesini veya yakınmaların nedenini açıklamaz. Bacakta ağırlık hissi, şişlik, kaşıntı ya da görünür varisler bulunabilir; bazı kişilerde ise görüntüleme bulgusu olsa bile belirgin yakınma olmayabilir. Damar terimleri arşivini ve Doppler inceleme başlıklarını inceleyebilirsiniz.

Safen ven reflüsü, bacak derin venlerinde pıhtı görülmesiyle aynı şey değildir. Reflü, kapak işlevi ve geri akım hakkında bilgi verir; derin ven trombozu ise pıhtı oluşumunu anlatır. Dopplerin reflü değerlendirmesindeki rolü ve yüzeyel ven ölçütleri için 2023 SVS, AVF ve AVLS kılavuzu ile Damar Cerrahisi Derneğinin dupleks ultrason açıklaması başvurulabilecek kaynaklardır.

Ultrason sırasında ters yöndeki akımın süresi ve damarın hangi bölümünde görüldüğü kayda alınır. Yüzeyel venlerde kullanılan ölçüm eşikleri derin venlerdekilerden farklı olabilir; damar çapı tek başına reflünün klinik önemini belirlemez. Hastanın pozisyonu ve incelemenin yapılış biçimi de sonuçları etkilediğinden, rapor yalnızca tek bir ölçüm üzerinden yorumlanmamalıdır.

Tehlikeli midir?

“Reflü” kelimesi damar içindeki akım yönünü tanımlar ve tek başına acil bir durum anlamına gelmez. Bulguların klinik önemi, reflünün hangi damarda ve ne kadar yaygın olduğu, eşlik eden yüzeyel veya derin ven değişiklikleri ve kişinin belirtileriyle birlikte değerlendirilir.

Bir bacakta aniden ortaya çıkan belirgin şişlik, ağrı, kızarıklık veya ısı artışı varsa, özellikle nefes darlığı ya da göğüs ağrısı eşlik ediyorsa gecikmeden sağlık hizmeti alın. Bu belirtiler reflünün sonucu olduğunu kanıtlamaz ve başka damar sorunlarıyla ilişkili olabilir. Tanıyı sağlık ekibi koyar.

Hangi durumlarda önemlidir?

Raporun safen venin büyük mü küçük mü olduğunu, reflünün başlangıç ve bitiş seviyelerini ve derin ven sisteminde ek bulgu olup olmadığını belirtmesi önem taşır. Ultrason ölçümünün hasta ayaktayken veya uygun pozisyonda yapılması ve test tekniği sonuçları etkileyebilir.

Görüntüde saptanan geri akım ile kişinin şikâyetleri her zaman birebir örtüşmez. Muayene, ciltteki değişiklikler, şişlik ve önceki damar incelemeleri birlikte değerlendirilir. Bulguların hangi bacakta ve hangi seviyede olduğu sonraki klinik görüşme için yararlıdır.

Damarın çapı ile geri akımın süresi ayrı ölçümlerdir. Raporun hangi seviyede reflü tarif ettiğini ve bulgunun belirti veren alanla örtüşüp örtüşmediğini kontrol etmek, değerlendirmeyi daha anlaşılır kılar.

Ne zaman doktora başvurmalı?

Raporu isteyen hekimle hangi safen vende ve hangi seviyede reflü görüldüğünü, derin toplardamarların nasıl değerlendirildiğini ve bulgunun şikâyetlerinizle örtüşüp örtüşmediğini konuşabilirsiniz. Şişlik veya ağrı varsa ne zamandır bulunduğunu ve gün içinde nasıl değiştiğini anlatın.

Eski Doppler raporları ve varsa önceki bacak ultrasonları karşılaştırma için yararlı olabilir. Ani şişlik, bacak ağrısı veya nefes darlığı gelişirse bunu bekletmeden sağlık ekibine bildirin. İzlem veya ek değerlendirme gerekip gerekmediğine hekim karar verir.

Sık sorulanlar

Safen vende reflü ne demektir?
Safen toplardamarında kanın beklenen yönde akışına ek olarak geriye doğru akım saptandığını anlatır. Doppler incelemesinde akımın süresi ve görüldüğü ven seviyesi raporlanabilir. Bulguyu tek başına varis derecesi veya tedavi kararı olarak yorumlamayın.
Reflü, bacakta pıhtı olduğu anlamına mı gelir?
Hayır. Reflü, damardaki kan akımının yönüyle ilgilidir. Derin ven trombozu ise damar içinde pıhtı bulunmasıdır. İki durum farklıdır; bazı incelemelerde yüzeyel ve derin venler birlikte değerlendirilir.
Reflü her zaman ağrı veya şişlik yapar mı?
Hayır. Bazı kişilerde ağırlık hissi, şişlik, kaşıntı ya da varis görülebilir; bazı kişilerde ise belirgin yakınma olmayabilir. Ultrason bulgusu muayene ve belirtilerle birlikte değerlendirilir.
Doppler reflü incelemesinde nelere bakılır?
Hangi safen venin ve seviyenin etkilendiği, ters akımın süresi, ölçüm tekniği ve diğer venlerdeki bulgular incelenebilir. Pozisyon ve uygulanan damar uyarısı değerlendirmeyi etkileyebildiği için raporun tamamı önemlidir.
Tıbbi gözden geçirme
İstanbul Tıp Fakültesi, 2010
İstanbul EAH Radyoloji Uzmanlığı, 2015
Son tıbbi gözden geçirme:
Son güncelleme:
Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez.

İlgili terimler

Bilgilendirme Amaçlıdır

Bu sayfada yer alan bilgiler yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı veya tedavi amacı taşımaz. Sağlık sorunlarınız için mutlaka ilgili hekime başvurunuz.